{"id":226,"date":"2023-08-09T19:04:54","date_gmt":"2023-08-09T19:04:54","guid":{"rendered":"http:\/\/diagnoscilaboratoryjni.pl\/?page_id=226"},"modified":"2023-08-09T19:04:54","modified_gmt":"2023-08-09T19:04:54","slug":"tajemnica-zawodowa","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/?page_id=226","title":{"rendered":"TAJEMNICA ZAWODOWA"},"content":{"rendered":"\n

Uwagi og\u00f3lne o zakresie tajemnicy zawodowej diagnosty laboratoryjnego<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zgodnie z tre\u015bci\u0105 art. 24 ustawy z dnia 15 wrze\u015bnia 2022 r. o medycynie laboratoryjnej (Dz. U. poz. 2280) diagnosta laboratoryjny jest obowi\u0105zany na zasadach okre\u015blonych w ustawie z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta:
1) informowa\u0107 pacjenta o jego prawach okre\u015blonych w tej ustawie;
2) udziela\u0107 informacji o stanie zdrowia pacjenta, w zakresie udzielanych przez niego \u015bwiadcze\u0144 zdrowotnych oraz zgodnie z posiadanymi przez niego uprawnieniami;
3) zachowywa\u0107 w tajemnicy informacje zwi\u0105zane z pacjentem, uzyskane od lekarza lub lekarza dentysty lecz\u0105cego pacjenta w zwi\u0105zku z wykonywaniem zawodu.<\/p>\n\n\n\n

Przepis ten odsy\u0142a zatem do ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Prawa Pacjenta, kt\u00f3ra w spos\u00f3b kompleksowy, cho\u0107 nie wy\u0142\u0105czny, reguluje prawa pacjenta, w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci prawo do zachowania tajemnicy informacji jego dotycz\u0105cych.

Zakres tajemnicy<\/strong>
Przepis art. 13 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Prawa Pacjenta stanowi, \u017ce pacjent ma prawo do zachowania w tajemnicy przez osoby wykonuj\u0105ce zaw\u00f3d medyczny, w tym udzielaj\u0105ce mu \u015bwiadcze\u0144 zdrowotnych, informacji z nim zwi\u0105zanych, a uzyskanych w zwi\u0105zku z wykonywaniem zawodu medycznego. Z powy\u017cszego wynika, \u017ce tajemnica informacji rozci\u0105ga si\u0119 nie tylko na informacje dotycz\u0105ce stanu zdrowia pacjenta, ale wszystkie informacje uzyskane przez osob\u0119 wykonuj\u0105c\u0105 zaw\u00f3d medyczny w zwi\u0105zku z wykonywaniem tego zawodu. Powy\u017csze potwierdza tre\u015b\u0107 art. 14 ust. 1 ustawy gdzie wskazano, \u017ce w celu realizacji prawa, o kt\u00f3rym mowa w art. 13, osoby wykonuj\u0105ce zaw\u00f3d medyczny s\u0105 obowi\u0105zane zachowa\u0107 w tajemnicy informacje zwi\u0105zane z pacjentem, w szczeg\u00f3lno\u015bci ze stanem zdrowia pacjenta.

Wy\u0142\u0105czenia ochrony tajemnicy<\/strong>
Ochrona informacji, jak\u0105 przewiduje przepis art. 13 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Prawa Pacjenta nie jest jednak ochron\u0105 absolutn\u0105. Ustawodawca okre\u015bla sytuacje, w kt\u00f3rych przepis przewiduj\u0105cy obowi\u0105zek zachowania tajemnicy informacji dotycz\u0105cych pacjenta nie obowi\u0105zuje.

Zgodnie z tre\u015bci\u0105 art. 14 ust. 2 ustawy przepisu o obowi\u0105zku zachowania tajemnicy nie stosuje si\u0119, w przypadku gdy<\/strong>:
1) tak stanowi\u0105 przepisy odr\u0119bnych ustaw;
2) zachowanie tajemnicy mo\u017ce stanowi\u0107 niebezpiecze\u0144stwo dla \u017cycia lub zdrowia pacjenta lub innych os\u00f3b;
3) pacjent lub jego przedstawiciel ustawowy wyra\u017ca zgod\u0119 na ujawnienie tajemnicy (w okre\u015blonym przez pacjenta lub jego przedstawiciela ustawowego);
4) zachodzi potrzeba przekazania niezb\u0119dnych informacji o pacjencie zwi\u0105zanych z udzielaniem \u015bwiadcze\u0144 zdrowotnych innym osobom wykonuj\u0105cym zaw\u00f3d medyczny, uczestnicz\u0105cym w udzielaniu tych \u015bwiadcze\u0144.
W sytuacjach wskazanych powy\u017cej ujawnienie tajemnicy mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 wy\u0142\u0105cznie w niezb\u0119dnym zakresie.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Obowi\u0105zek zachowania tajemnicy nie ma zastosowania r\u00f3wnie\u017c do post\u0119powania przed wojew\u00f3dzk\u0105 komisj\u0105 do spraw orzekania o zdarzeniach medycznych, o kt\u00f3rej mowa w art. 67e ust. 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.

Tajemnica informacji dot. zmar\u0142ego pacjenta<\/strong>
Co istotne, osoby wykonuj\u0105ce zaw\u00f3d medyczny s\u0105 co do zasady zwi\u0105zane tajemnic\u0105 r\u00f3wnie\u017c po \u015bmierci pacjenta, chyba \u017ce zgod\u0119 na ujawnienie tajemnicy wyrazi osoba bliska. Osoba bliska wyra\u017caj\u0105ca zgod\u0119 na ujawnienie tajemnicy mo\u017ce okre\u015bli\u0107 zakres jej ujawnienia. Zwolnienia z tajemnicy przez osob\u0119 blisk\u0105 zmar\u0142emu pacjentowi nie stosuje si\u0119, je\u015bli ujawnieniu tajemnicy sprzeciwi si\u0119 inna osoba bliska lub sprzeciwi\u0142 si\u0119 temu pacjent za \u017cycia. Sprzeciw do\u0142\u0105cza si\u0119 do dokumentacji medycznej pacjenta. Przed wyra\u017ceniem sprzeciwu, o kt\u00f3rym mowa w zdaniu poprzedzaj\u0105cym, pacjent ma prawo do uzyskania informacji o skutkach z\u0142o\u017cenia sprzeciwu. Nawet jednak w przypadku z\u0142o\u017cenia sprzeciwu przez pacjenta, ujawnienie informacji jego dotycz\u0105cych mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 po jego \u015bmierci je\u015bli zgod\u0119 na ujawnienie tajemnicy wyrazi s\u0105d opieku\u0144czy w post\u0119powaniu nieprocesowym na wniosek osoby bliskiej lub osoby wykonuj\u0105cej zaw\u00f3d medyczny. Osoba wykonuj\u0105ca zaw\u00f3d medyczny mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 z wnioskiem do s\u0105du tak\u017ce w przypadku uzasadnionych w\u0105tpliwo\u015bci, czy osoba wyst\u0119puj\u0105ca o ujawnienie tajemnicy lub sprzeciwiaj\u0105ca si\u0119 jej ujawnieniu jest osob\u0105 blisk\u0105. S\u0105d, wyra\u017caj\u0105c zgod\u0119 na ujawnienie tajemnicy, mo\u017ce okre\u015bli\u0107 zakres jej ujawnienia.

W przypadku gdy pacjent za \u017cycia sprzeciwi\u0142 si\u0119 ujawnieniu tajemnicy<\/strong>, s\u0105d opieku\u0144czy w post\u0119powaniu nieprocesowym na wniosek osoby bliskiej, mo\u017ce wyrazi\u0107 zgod\u0119 na ujawnienie tajemnicy i okre\u015bli\u0107 zakres jej ujawnienia, je\u017celi jest to niezb\u0119dne:
1) w celu dochodzenia odszkodowania lub zado\u015b\u0107uczynienia, z tytu\u0142u \u015bmierci pacjenta;
2) dla ochrony \u017cycia lub zdrowia osoby bliskiej.<\/p>\n\n\n\n

W post\u0119powaniu w przedmiocie wyra\u017cenia zgody na ujawnienie tajemnicy s\u0105d bada:<\/strong>
1) interes uczestnik\u00f3w post\u0119powania;
2) rzeczywist\u0105 wi\u0119\u017a osoby bliskiej ze zmar\u0142ym pacjentem;
3) wol\u0119 zmar\u0142ego pacjenta;
4) okoliczno\u015bci wyra\u017cenia sprzeciwu.<\/p>\n\n\n\n

Wy\u0142\u0105czenie ochrony tajemnicy \u2013 przepisy innych ustaw<\/strong>
Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce przewidziane w art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Prawa Pacjenta wy\u0142\u0105czenie obowi\u0105zku zachowania tajemnicy ma charakter otwarty \u2013 jest to og\u00f3lne odes\u0142anie do przepis\u00f3w odr\u0119bnych ustaw. Przyk\u0142adem takiej odr\u0119bnej regulacji jest przepis art. 104 ustawy o medycynie laboratoryjnej, kt\u00f3ry stanowi, \u017ce nie stanowi naruszenia tajemnicy zawodowej sk\u0142adanie przez diagnost\u00f3w laboratoryjnych zezna\u0144 i wyja\u015bnie\u0144 w zakresie okoliczno\u015bci obj\u0119tych post\u0119powaniem w przedmiocie odpowiedzialno\u015bci zawodowej w trakcie tego post\u0119powania.

Inne sytuacje<\/strong>, w kt\u00f3rych obowi\u0105zek zachowania tajemnicy nie ma zastosowania, przewiduj\u0105 przepisy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zaka\u017ce\u0144 i chor\u00f3b zaka\u017anych u ludzi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1284). W ustawie tej zawarty jest dotycz\u0105cy diagnost\u00f3w laboratoryjnych przepis art. 29, kt\u00f3ry stanowi, \u017ce diagnosta laboratoryjny lub inna osoba uprawniona do samodzielnego wykonywania czynno\u015bci medycyny laboratoryjnej, w przypadku wykonania badania w kierunku biologicznego czynnika chorobotw\u00f3rczego zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie tej ustawy, s\u0105 obowi\u0105zani w przypadkach okre\u015blonych w tych przepisach do zg\u0142oszenia wyniku tego badania w\u0142a\u015bciwemu pa\u0144stwowemu inspektorowi sanitarnemu. Zg\u0142oszenie takie powinno by\u0107 dokonane niezw\u0142ocznie, nie p\u00f3\u017aniej jednak ni\u017c w ci\u0105gu 24 godzin od momentu uzyskania wyniku.

Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c wskaza\u0107, \u017ce zgodnie z tre\u015bci\u0105 art. 180 \u00a7 1 kodeksu post\u0119powania karnego osoby obowi\u0105zane do zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajno\u015bci „zastrze\u017cone” lub „poufne” lub tajemnicy zwi\u0105zanej z wykonywaniem zawodu lub funkcji mog\u0105 odm\u00f3wi\u0107 zezna\u0144 co do okoliczno\u015bci, na kt\u00f3re rozci\u0105ga si\u0119 ten obowi\u0105zek, chyba \u017ce s\u0105d lub prokurator dla dobra wymiaru sprawiedliwo\u015bci zwolni te osoby od obowi\u0105zku zachowania tajemnicy, je\u017celi ustawy szczeg\u00f3lne nie stanowi\u0105 inaczej. Na postanowienie w tym przedmiocie przys\u0142uguje za\u017calenie.

Obowi\u0105zek zachowania tajemnicy przez diagnost\u0119 a zasady etyki zawodowej<\/strong>
O istotnej wadze, jak\u0105 dla prawid\u0142owego wykonywania zawodu diagnosty laboratoryjnego ma powinno\u015b\u0107 ochrony informacji dotycz\u0105cych pacjenta stanowi r\u00f3wnie\u017c fakt, \u017ce obowi\u0105zek zachowania poufno\u015bci informacji uzyskanych w zwi\u0105zku z wykonywaniem czynno\u015bci medycyny laboratoryjnej jest cz\u0119\u015bci\u0105 roty \u015blubowania diagnosty laboratoryjnego okre\u015blonej przepisem art. 73 ust. 1 ustawy o medycynie laboratoryjnej.<\/p>\n\n\n\n

Obowi\u0105zek zachowania tajemnicy informacji przewidziane jest r\u00f3wnie\u017c w Kodeksie Etyki Diagnosty Laboratoryjnego, przyj\u0119tym uchwa\u0142\u0105 Nr 31\/2022 VI Krajowego Zjazdu Diagnost\u00f3w Laboratoryjnych z dnia 16 grudnia 2022 r. w sprawie Kodeksu Etyki Diagnosty Laboratoryjnego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Naruszenie obowi\u0105zku zachowania tajemnicy<\/strong>
Naruszenie obowi\u0105zku zachowania tajemnicy medycznej mo\u017ce stanowi\u0107 podstaw\u0119 do poci\u0105gni\u0119cia do odpowiedzialno\u015bci karnej z art. 266 \u00a7 1 kodeksu karnego, kt\u00f3ry stanowi, \u017ce kto, wbrew przepisom ustawy lub przyj\u0119temu na siebie zobowi\u0105zaniu, ujawnia lub wykorzystuje informacj\u0119, z kt\u00f3r\u0105 zapozna\u0142 si\u0119 w zwi\u0105zku z pe\u0142nion\u0105 funkcj\u0105, wykonywan\u0105 prac\u0105, dzia\u0142alno\u015bci\u0105 publiczn\u0105, spo\u0142eczn\u0105, gospodarcz\u0105 lub naukow\u0105, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno\u015bci albo pozbawienia wolno\u015bci do lat 2.

Naruszenie okre\u015blonego w ustawie obowi\u0105zku zwi\u0105zanego z wykonywaniem zawodu regulowanego stanowi z regu\u0142y czyn, za kt\u00f3ry osobie wykonuj\u0105cej zaw\u00f3d regulowany gro\u017c\u0105 konsekwencje dyscyplinarne. W przypadku diagnost\u00f3w laboratoryjnych bezprawne ujawnienie tajemnicy zawodowej b\u0119dzie niew\u0105tpliwie dzia\u0142aniem stanowi\u0105cym sprzecznym z zasadami etyki zawodowej oraz przepisami dotycz\u0105cymi wykonywania czynno\u015bci medycyny laboratoryjnej i tym samym stanowi\u0107 b\u0119dzie przewinienie zawodowe, za kt\u00f3re diagnosta mo\u017ce zosta\u0107 poci\u0105gni\u0119ty do odpowiedzialno\u015bci zawodowej przed s\u0105dem diagnost\u00f3w laboratoryjnych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Uwagi og\u00f3lne o zakresie tajemnicy zawodowej diagnosty laboratoryjnego Zgodnie z tre\u015bci\u0105 art. 24 ustawy z […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-226","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/226","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=226"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/226\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/new.kidl.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=226"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}